Gebeliğin üçüncü ayından itibaren anne karnında yer alan insan yavrusudur. İnsan yavrusu, ana rahminde iki safha gösterir. Bunlardan ilki, döllenmiş yumurta durumundan üç aylık olana kadar geçen zamandır. Insan cenini nedir?
Riskli gebelikler, anne veya bebeğin sağlığını tehdit eden komplikasyonlar içeren gebeliklerdir. Yaşı 35’in üzerinde olan anne adayları, önceki hamileliklerinde komplikasyon yaşayanlar, yüksek tansiyon, diyabet, kalp hastalığı veya böbrek sorunları gibi kronik hastalıklara sahip olanlar riskli grupta yer alabilir. Ayrıca, çoğul gebelikler (ikiz, üçüz), erken doğum riski olanlar ve rahim anomalisi olanlar da riskli gebelik sınıfına girer. Genetik hastalık taşıyan veya geçmişte düşük yapmış olan anneler de dikkatle izlenmelidir.
Kadınların doğurganlığı yaşla birlikte azalır ve özellikle 35 yaşından sonra belirgin bir düşüş yaşanır. 40 yaşından sonra doğurganlık daha da azalır ve 45 yaşından sonra hamile kalma olasılığı oldukça düşük olur. Menopoz dönemi genellikle 45-55 yaşları arasında başlar ve bu dönemde yumurtlama sona erdiği için doğal yollarla hamile kalmak mümkün değildir. Ancak, ileri yaşlarda tüp bebek gibi yardımcı üreme teknikleriyle hamile kalma şansı artırılabilir.
Çocuk yapmayı planlayan çiftler öncelikle sağlık kontrollerini yaptırmalı ve genel sağlık durumlarını gözden geçirmelidir. Kadının yumurtlama dönemi takip edilmeli ve erkek de sperm kalitesini artırmak için sağlıklı bir yaşam tarzı benimsemelidir. Sigara, alkol ve aşırı kafein tüketiminden kaçınmak, düzenli egzersiz yapmak, dengeli beslenmek ve stres yönetimi hamilelik öncesi yapılması gerekenler arasında yer alır.
Rahim sağlığını korumak ve güçlendirmek için sağlıklı bir beslenme ve düzenli egzersiz önemlidir. Antioksidanlar açısından zengin yiyecekler, omega-3 yağ asitleri ve yeterli miktarda su tüketmek rahim sağlığına katkı sağlar. Ayrıca, yoga ve pelvik taban egzersizleri de rahim bölgesindeki kan akışını artırarak güçlenmesine yardımcı olabilir.
Hamile kalmayı önlemek için spesifik bir yiyecek bulunmamakla birlikte, bazı bitkisel ürünler adet düzenleyici ve doğurganlığı artırıcı etkilerden uzak durmak isteyenler için önerilmeyebilir. Ancak genel olarak sağlıklı ve dengeli beslenme, doğurganlık üzerinde olumlu bir etkiye sahip olabilir. Yüksek oranda işlenmiş gıdalar ve aşırı şeker tüketimi hormon dengesizliklerine yol açabilir ve hamile kalma şansını azaltabilir.
Kadın doğum muayenesi sırasında doktor, genel sağlığınızı değerlendirmek için birkaç farklı kontrol yapar. Pelvik muayene, rahim, yumurtalıklar ve serviksin durumunu kontrol etmeye yarar. Bunun yanında, Pap smear testiyle rahim ağzı kanseri riski taranabilir. Ultrason muayenesi ile üreme organlarının durumu, yumurtalık kistleri veya miyomlar kontrol edilebilir. Ayrıca, adet döngüsü ve cinsel sağlık hakkında bilgi alınarak hormon testleri de yapılabilir.
Polikistik over sendromu (PCOS) olan kadınlar, endometriozis veya fallop tüplerinde tıkanıklık yaşayanlar hamile kalma konusunda daha fazla zorluk yaşayabilir. İleri yaştaki kadınlar (35 yaş üstü), hormon düzeyleri düşen ve yumurtalık rezervi azalan kadınlar da hamile kalmakta zorlanabilir. Ayrıca, stres, aşırı kilo, aşırı zayıflık, sigara kullanımı ve aşırı alkol tüketimi de hamile kalmayı zorlaştıran diğer faktörlerdir.